Szukanie leku dla leczenia lęku.

Lęk, choć podobny do strachu, w odróżnieniu od niego, występuje bez konkretnej przyczyny. To element wielu chorób, m.in. depresji, nerwic czy schizofrenii. Stosowane obecnie leki łagodzą objawy lęku, ale mogą powodować także wiele skutków ubocznych dla stosujących je pacjentów – mówi farmakolog Katarzyna Stachowicz z Zakładu Neurobiologii Instytutu Farmakologii Polskiej Akademii Nauk w Krakowie. Naukowiec szuka więc nowego związku chemicznego, który wykazywałby działanie przeciwlękowe, nie powodując niepożądanych objawów dla pacjentów.
„Celem badań, które prowadzę jest wyjaśnienie mechanizmu powstawania lęku i poszukiwanie nowych związków chemicznych w oparciu o receptory metabotropowe dla glutaminianu, czyli dla jednego z rodzajów neuroprzekaźników istniejących w naszym mózgu” – opowiada Katarzyna Stachowicz. Badania prowadzi w ramach pracy doktorskiej „Potencjalne przeciwlękowe działanie ligandów metabotropowych receptorów glutaminianergicznych I i III grupy”.

Działaniem mózgu zawiadują neurotransmitery – to związki chemiczne przenoszące pomiędzy neuronami sygnały docierające z zewnątrz organizmu. Najczęściej występującym neuroprzekaźnikiem jest glutaminian (kwas glutaminowy) – ok. 60 proc. i GABA – kwas gamma-aminomasłowy – ok. 40 proc. Noradrenalina, dopamina i serotonina stanowią 0,001 proc. przekaźników.

„Obecnie leczenie lęku i chorób o podłożu psychicznym opiera się właśnie o te nieliczne neurotransmitery. To pokazuje, jak jeszcze niewiele wiemy o funkcjonowaniu mózgu, a tym samym jak niewiele znamy mechanizmów rządzących powstawaniem różnych schorzeń psychicznych” – opowiada.

Katarzyna Stachowicz prowadzi badania właśnie w obrębie układu glutaminergicznego, w ramach którego działają receptory glutaminianergiczne. Szuka też powiązań między układem GABA-rgicznym oraz serotoninergicznym.

Jak wyjaśnia badaczka, receptory glutamiminianergiczne rozumieją sygnał, który komórce przekazuje kwas glutaminowy (Glu). Związki, które łączą się z receptorami to ligandy – związki dostarczone z zewnątrz – np. leki lub tzw. przekaźnikowe substancje sygnałowe ? np. endogenne neurotransmitery. Katarzyna Stachowicz sprawdza, które ligandy łączą się z różnego rodzaju receptorami Glu+. Ligandy, które pobudzają receptory to agoniści, te które blokują ich działanie to antagoniści. Jak wyjaśnia badaczka konieczne jest poznanie budowy receptorów glutaminianergicznych, mechanizmu przyłączania ligand i sposobu zachowania receptorów w momencie ich przyłączania. Pozwoli to na określenie, jakie leki będą najskuteczniejsze w leczeniu lęku przy zaangażowaniu receptorów metabotropowych glutaminianergicznych.

„Do tej pory udało mi się udowodnić, że receptory metabotropowe glutaminianergiczne są zaangażowane w reakcję przeciwlękową. Współdziałają one także z receptorami GABA-ergicznymi i serotoninergicznymi” – opowiada badaczka.

Jak zaznacza, to wstępne prace, prowadzone na razie na myszach, które być może zaowocują poznaniem konkretnych związków chemicznych. „Tymczasem, jeśli chodzi o mechanizmy lękowe, naukowcy wiedzą niewiele. Receptory metabotropowe dla glutaminaniu zostały odkryte 20 lat temu. Jesteśmy więc na początku drogi” – podkreśla.

Badaczka ma nadzieję, że nowy związek nie będzie wykazywał działań ubocznych, które są charakterystyczne dla obecnie stosowanych lekarstw. Są to m.in. ryzyko uzależnienia fizycznego i psychicznego, senność, amnezja wsteczna, zaburzenia koordynacji ruchowej i zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego. Skutki uboczne są związane z mechanizmem działania farmakologicznego leku, ich nasilenie zależy od zastosowanej dawki. Ponadto mogą być przyczyną reakcji organizmu na lek, zbyt długiego stosowania leku lub nagłego odstawienia.

***

Katarzyna Stachowicz jest jedną z pięciu kobiet-naukowców, które w 2008 roku otrzymały roczne stypendia L’Oréal Polska dla Kobiet i Nauki przy wsparciu Polskiego Komitetu do spraw UNESCO . BSZ

PAP – Nauka w Polsce

Jedna myśl nt. „Szukanie leku dla leczenia lęku.

  1. Witam
    Jestem w leczeniu psychiatrycznym od 6 lat .Diagnoza nerwica depresyjna.
    Jakiś czas temu ,przypadkiem odkryłem (przy okazji ćwiczeń )ze przyjmowanie l-glutaminy w dawce ok 2g przed snem radykalnie zmienia moje samopoczucie .Na pewno nie jest to samo sugestia.
    Mam jedynie obawy co do okresu jej przyjmowania.Wyczytałem ze zalecana jest przerwa,a ja ten suplement przyjmuje dość regularnie od ok 1 roku.Dolegliwość moja jest prawdopodobnie wywołana organicznym uszkodzeniem mózgu .
    Czy w związku z powyższym mogę bez obaw kontynuować ?leczenie??
    Nigdzie nie mogę odnaleźć odpowiedzi jak naprawdę działa l-glutamina w schorzeniach mózgu,i dlaczego tak szybko i wyraźnie mnie ona pomaga?

    pzdr

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>