Biologiczna rekultywacja zbiorników wodnych przy wykorzystaniu technologii Efektywnych Mikroorganizmów Opracował dr inż. Marcin Sitarek.

Eutrofizacja (?przeżyźnienie?) wód powierzchniowych polega na stopniowym ?zarastaniu? zbiorników wodnych. Prowadzi to do przyspieszenia naturalnego procesu ?starzenia się? jezior. Akweny takie wypłycają się, zarastają roślinnością i ostatecznie zanikają.
Jest to efektem działalności człowieka, który wprowadza do wód znaczące ilości zanieczyszczeń organicznych i mineralnych, w tym azotu i fosforu.
Silnie zeutrofizowane jeziora, zbiorniki wodne i inne akweny zatracają własności użytkowe i uniemożliwiające pełne wykorzystanie wody dla celów konsumpcyjnych, rekreacyjnych i rybackich. Następuje obniżenie jakości wód, ograniczenie bioróżnorodności oraz niekorzystne zmiany zabarwienia i zapachu wody itp., łącznie z pojawieniem się toksyn.[slideshow id=38]


Od wielu lat stosuje się różne metody zapobiegania skutkom eutrofizacji wód. Na świecie i w Polsce podjęto z różnym skutkiem wiele prób rekultywacji jezior. Prowadzono je różnymi metodami technicznymi, chemicznymi i biologicznymi. Należy podkreślić, że rekultywacje jezior związane są z określonymi kosztami, są zabiegami sprawiającymi duże trudności i często nieprzynoszącymi długotrwałych efektów poprawy jakości wód.

Koncepcja rewitalizacji stawów położonych przy zamku w Bykach (Piotrków Trybunalski) przy wykorzystaniu technologii Efektywnych Mikroorganizmów

Jeziorka znajdujące się w kompleksie parkowo-pałacowym przy zamku w Bykach stanowią pozostałość dawnej fosy zamkowej, którą przekształcono na niespuszczalne i nieosuszalne, przepływowe, zasilane w systemie paciorkowym stawy hodowlane, które otoczone są polami uprawnymi i łąkami.
Przeprowadzona w 2009 roku rewitalizacja stawów w Bykach jest pierwszym tego typu działaniem od ponad 20 lat. W latach 80 ? tych XX wieku opisywane stawy dzierżawił prywatny właściciel, który prowadził odpowiednią gospodarkę rybacką.
Przez ostatnie ponad 20 lat (od 1986 r.) nie podejmowano żadnych działań zapobiegających eutrofizacji, co prowadziło do stopniowego zarastania tych zbiorników.

Jeziorka są zasilane niewielkim ciekiem wodnym. Stawy znajdują się w naturalnym zagłębieniu terenu. Groble są porośnięte drzewami (dąb, jesion i akacja) i krzewami (głóg, róża).
Rewitalizowane jeziorka posiadają niezwykle rozbudowaną roślinność wodną, a szczególnie strefę szuwarów i oczeretów. Prawie na całej powierzchni obydwu stawów występuje trzcina pospolita (Phragmites communis), pałka wąskolistna (Typha latipholia), tatarak zwyczajny (Sparganium ramosum). Roślinność niezakorzenioną stanowi tutaj rogatek sztywny (Ceratophyllum demersum), rzęsa garbata (Lemna gibba).
Rewitalizację rozpoczęto od prac porządkowych. Pierwszym działaniem było wycięcie nadmiaru roślinności, w celu odsłonięcia odsłonięcia tafli stawów dla poprawienia nasłonecznienia lustra wody oraz umożliwienia falowania wody pod wpływem wiatru.
Kolejnym etapem było wykoszenie nadmiaru hydrofitów, a w szczególności trzciny i pałki wodnej. Dokonano również mechanicznego usunięcia rzęsy, która tak się rozrastała, że pokryła całą powierzchnię zbiornika.
Kolejnym etapem było spiętrzenie i podniesienie poziomu wody o 30 ? 50 cm. Następnie przystąpiono do mechanicznego oczyszczania wody i dna zbiorników, czyli usunięto wszelkie odpadki takie jak śmieci, kawałki drzewa, gałęzie.
Ze względu na to, że opisywane zbiorniki wodne były mocno zeutrofizowane, więc na dnie znajdowała się 30 – 50 centymetrowa warstwa mułu, gdzie zachodziły procesy gnilne .W celu odkażenia wody zastosowano siarczan miedzi i błękit metylenowy.
Jednak mechaniczne usuwanie skutków eutrofizacji okazało się niewystarczające dla tak zaniedbanych stawów.
Celem mineralizacji osadu zastosowano Efektywne Mikroorganizmy EM Naturalnie Aktywny oraz EM Probiotyk wyprodukowane przez firmę Greenland Technologia EM sp.z.o.o., która mieści w Trzciankach koło Puław. Preparat ten składa się z odpowiednio dobranej mieszanki żywych mikroorganizmów, w tym bakterii tlenowych i beztlenowych, promieniowców, bakterii kwasu mlekowego, drożdży i grzybów fermentacyjnych.
Efektem tego działania była poprawa jakości wody w zbiorniku.
Technologia Efektywnych Mikroorganizmów została opracowana w Japonii, a następnie dostosowana do polskich warunków i specyfiki stawów hodowlanych przez ichtiologa dr inż. Marcina Sitarka. Tylko produkty firmy Greenland są oryginalne i są wytwarzane ściśle według receptury japońskiej.
Metoda ta jest całkowicie nieinwazyjna, nieszkodliwa dla środowiska oraz bezpieczna dla ryb i innych organizmów wodnych. Ponadto zastosowanie preparatów opartych na Efektywnych Mikroorganizmach pozwoli na wzmocnienie zdrowotności ryb, poprawę fizjologii trawienia oraz większa skuteczność wyżerowania pokarmu. Efektem tych wszystkich przemian będą większe przyrosty hodowanych ryb oraz poprawa walorów smakowych mięsa.
Stosowania preparatów EM pozwala na uzyskanie odpowiednich zasobów biogenów. Właściwe stosowanie tych preparatów pozwoli na zahamowanie rozwoju nadmiaru roślinności wynurzonej (takiej jak pałka wodna czy trzcina) oraz zmniejszenie częstotliwości zakwitów.
Zastosowanie EM w zbiornikach wodnych ma znaczący wpływ na osady denne. Preparaty te pozwalają na mineralizację szlamu występującego na dnie zbiorników. Efektem tego działania będzie zmiana tego osadu na piasek.
To spowoduje oczyszczenie zbiornika, likwidację osadu, zablokowanie procesów gnilnych, a przez to poprawę warunków biologicznych zbiornika. Woda uzyska przejrzystość i przyjemny zapach.
Opracowano na podstawie własnych doświadczeń Autora. Wszystkie opisane tutaj działania zostały samodzielnie wykonane przez ichtiologa dra inż. Marcina Sitarka i Marka Tokarskiego.
Przykładowe działanie preparatu na zbiornik wodny

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>